13. Yargı Paketi ile Aile Hukukunda Neler Değişecek? Avukat Aydın Aydar Değerlendirdi

Kamuoyunda, “13. Yargı Paketi” olarak anılan düzenleme, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin 1 Ekim’de başlayacak yeni yasama yılında gündeme gelmeye hazırlanıyor. Paketin aile hukukunu ilgilendiren başlıklarını, İstanbul Barosu’na kayıtlı boşanma avukatı Aydın Aydar değerlendirdi.

Metnin henüz Meclis’e sunulmadığını ve konuşulan her başlığın taslak niteliğinde olduğunu hatırlatan Aydar, “Basına yansıyan başlıklar doğru yönde adımlar içeriyor. Ancak aile hukukunda şeytan ayrıntıda gizlidir. Geçiş hükümleri ve istisnalar netleşmeden kimse hayatına dair kesin bir karar vermemeli” dedi.

Paket Ne Zaman Meclis’e Gelecek?

Adalet Bakanı Akın Gürlek, 7 Eylül’de 2026-2027 adli yılı açılışında yaptığı açıklamada, süresiz nafakaya ilişkin yasal düzenleme ile boşanma davalarının uzamasını önlemeye yönelik tedbirlerin, ekim ayında gündeme gelecek ve 24-25 maddeden oluşacak bölümde yer alacağını duyurdu. Bakan Gürlek bu bölümü 12. Yargı Paketi’nin ikinci bölümü olarak tanımlarken, düzenleme kamuoyunda 13. Yargı Paketi adıyla konuşuluyor.

Yeni düzenleme ihtiyacı, Anayasa Mahkemesi’nin 4 Haziran 2026’da Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesindeki “süresiz olarak” ibaresini iptal etmesiyle doğdu. Mahkeme, iptal hükmünün kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasından dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine hükmederek Meclis’e yeni bir düzenleme yapması için süre tanıdı.

Süresiz Nafaka Yerine Süreli Sistem

Basına yansıyan bilgilere göre yeni sistemde nafakanın süresi belirlenirken evliliğin ne kadar sürdüğü ve tarafların ekonomik durumu esas alınacak. İleri yaştaki kadınların nafaka süresinin sona ermesinden itibaren en geç bir yıl içinde mahkemeye başvurarak ek süre talep edebilmesi, aylık ödenen nafakanın ise ileride toplu ödemeye çevrilebilmesi de gündemdeki başlıklar arasında.

Aydın Aydar, süre sınırını olumlu karşılamakla birlikte kriterlerin somut olması gerektiğini vurguluyor: “Kısa süren bir evlilik yüzünden ömür boyu nafaka ödenmesinin adil olmadığını yıllardır dile getiriyoruz. Ancak otuz yıl evli kalmış, çocuk büyütmüş, çalışma hayatına hiç girememiş bir kadınla birkaç yıllık evliliği biten, genç ve çalışabilir durumdaki bir eş aynı kalıba sokulmamalı. İleri yaştakilere ek süre imkânı tanınması bu açıdan önemli bir güvence. Toplu ödeme seçeneği de adil hesaplanırsa tarafları yıllarca süren icra ve nafaka artırım davalarından kurtarabilir.”

Mevcut Nafakalar İçin Bir Yıllık Geçiş Dönemi Gündemde

Taslağa ilişkin aktarılan bilgilerde, daha önce hükmedilmiş nafakaların yeni sistem yürürlüğe girdikten sonra bir yıl daha ödenmesinin öngörüldüğü belirtiliyor.

Aydar bu başlığın en çok tartışılacak konulardan biri olacağı görüşünde: “Anayasa gereği iptal kararları geriye yürümez; ancak Meclis mevcut nafakalar için geçiş hükmü öngörebilir. Bir yıllık süre gündemdeyse, bu sürenin yaşlı, hasta ya da çalışma imkânı bulunmayan kişiler için esnek bir değerlendirmeyle desteklenmesi gerekir. Nafaka ödeyenlere uyarım ise açık: Yeni kanun yürürlüğe girmeden ve kendi durumlarına nasıl uygulanacağı netleşmeden ödemeyi kesmek, icra takibiyle sonuçlanabilir.”

Boşanma Kararı Önce Verilecek, Uyuşmazlıklar Ayrı Davada Görülecek

Paketin boşanma davalarına ilişkin en dikkat çekici başlığı iki aşamalı yargılama modeli. Aktarılan düzenlemeye göre mahkeme önce boşanma talebini karara bağlayacak; nafaka, mal paylaşımı ve velayet gibi uyuşmazlıklar ise ayrı davalarda görülecek. Böylece boşanma kararının, mali ve diğer uyuşmazlıkların sonuçlanması beklenmeden verilmesi hedefleniyor.

Modelin olumlu yönlerinin yanında risklerine de dikkat çeken Aydar, şöyle konuştu: “Evliliği fiilen bitmiş iki kişinin yalnızca mal ve nafaka anlaşmazlığı yüzünden yıllarca kâğıt üzerinde evli kalması kimseye fayda sağlamıyor. Bu yönüyle model yerinde. Ancak iki riske dikkat çekmek isterim. Birincisi, ekonomik olarak güçsüz olan eş, boşanma kararı çıktıktan sonra ayrı davalar sürerken korumasız kalmamalı; bu dönemde geçimini ve çocukların ihtiyaçlarını güvenceye alan geçici tedbirler etkin biçimde uygulanmalı. İkincisi, dava sayısının artması tarafların masraf ve zaman yükünü büyütebilir. Özellikle velayet gibi çocuğu doğrudan ilgilendiren konular belirsizlik içinde bırakılmamalı.”

Mal Paylaşımında Zamanaşımı Kısalabilir

Basına yansıyan bilgilere göre mal paylaşımından kaynaklanan davalarda zamanaşımı süresinin 10 yıldan 5 yıla indirilmesi planlanıyor.

Aydar, bu değişikliğin özellikle boşandıktan sonra mal paylaşımı talebini erteleyenleri etkileyeceğini söylüyor: “Uygulamada ‘nasılsa on yıl var’ diyerek mal paylaşımı davasını erteleyen çok kişi görüyoruz. Düzenleme bu şekilde yasalaşırsa bu rahatlık ciddi hak kayıplarına yol açabilir. Boşanmış ya da boşanma aşamasındaki herkesin tapu, araç, banka ve şirket kayıtlarını şimdiden toplaması ve haklarını hangi süre içinde kullanabileceğini bir boşanma avukatıyla birlikte hesaplaması gerekiyor.”

Aydar’dan Boşanma Sürecindekilere 5 Tavsiye

Aydın Aydar, paket yasalaşana kadar boşanma sürecindeki vatandaşların şu noktalara dikkat etmesini öneriyor:

• Resmî metni bekleyin: Taslak bilgilere dayanarak dava açma, davadan vazgeçme ya da protokol imzalama kararı vermeyin.
• Nafaka ödemesini kendiliğinden kesmeyin: Yeni kanun yürürlüğe girip durumunuza nasıl uygulanacağı netleşene kadar mevcut mahkeme kararı geçerlidir.
• Mal paylaşımı sürelerini hesaplayın: Zamanaşımı kısalırsa ertelenen talepler kaybedilebilir.
• Protokolü ayrıntılı hazırlayın: Anlaşmalı boşanmada nafakanın süresi, artış esası, toplu ödeme ve mal paylaşımı açıkça yazılmalı.
• Çocukların düzenini güvenceye alın: Velayet, kişisel ilişki ve iştirak nafakası konuları geçici tedbirlerle boşlukta bırakılmamalı.

Avukat Aydın Aydar Kimdir?

1962 doğumlu Aydın Aydar, 1986’da İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden mezun oldu ve 1987’de 15051 sicil numarasıyla İstanbul Barosu’na kaydoldu. 1988’den bu yana çekişmeli ve anlaşmalı boşanma davalarını takip eden Aydar, kariyeri boyunca İmar Bankası ve Vakıfbank’ta baş hukuk müşavirliği, Hedef Alliance Holding’de ise hukuk direktörlüğü görevlerinde bulundu. “Boşanma Avukatı Aydın Aydar’ın Anıları” ve “Anlaşmalı Boşanma Davası” kitaplarının yazarı olan Aydar, aile hukukundaki gelişmelere ilişkin değerlendirmelerini ve rehber içeriklerini, “Boşanma Avukatı İstanbul” başlıklı internet sitesinde paylaşıyor.

Haberde yer alan düzenlemeler basına yansıyan taslak bilgilere dayanmaktadır; kesin hükümler kanun metninin TBMM’de kabul edilmesiyle netleşecektir.

Avukat Aydın Aydar | Boşanma Avukatı İstanbul

Adres: Süleyman Demirel Bulvarı Mall of İstanbul Residance, A Blok No:50, 34490 Başakşehir/İstanbul

Telefon: +90 532 334 59 92

E-posta: aydin@aydarhukuk.org

Web: www.avukataydinaydar.com